تاریخچه تراکتور رومانی در ایران با سفر محمدرضا پهلوی به این کشور و عقد قرارداد تجاری در دهه ۱۳۴۰ شمسی آغاز شد و به ورود تراکتورهای یونیورسال رومانی به ایران انجامید [2، 7]. در سال ۱۳۴۸ خط مونتاژ این تراکتورها در کارخانه تراکتورسازی تبریز راهاندازی شد و تا زمان توسعه تولیدات داخلی، این تراکتورها نقش مؤثری در مکانیزه کردن کشاورزی ایران داشتند [1، 2].
شروع همکاری و ورود تراکتورها
روابط سیاسی و تجاری:
با توجه به روابط نزدیک محمدرضا پهلوی با دولت رومانی، قراردادهای تجاری متعددی امضا شد که واردات تراکتور از کارخانه یونیورسال رومانی را شامل میشد.
ورود اولین تراکتورها:
در ابتدا تراکتورهای رومانی که به قدرت و استحکام بالا شهرت داشتند، مستقیماً به کشاورزان ثروتمند و پیشرو فروخته میشدند [2، 4].
تأسیس کارخانه تراکتورسازی تبریز:
در سال ۱۳۴۵، با موافقت دولت رومانی، قراردادی برای تأسیس کارخانه تراکتورسازی در تبریز امضا شد که در نهایت با امضای موافقتنامه در سال ۱۳۴۶، این کارخانه شروع به کار کرد [3، 7].
مونتاژ و تولید داخلی
آغاز مونتاژ دستی:
در سال ۱۳۴۸، خط مونتاژ تراکتورهای رومانی در کارخانه تراکتورسازی تبریز راهاندازی شد [1، 5].
توسعه و افزایش تولید:
با تلاش مهندسان ایرانی و متخصصان خارجی، روند مونتاژ پیشرفت کرد و تولید روزانه به ۱۲ دستگاه رسید.
کاهش وابستگی:
بهتدریج و با پیشرفت در مونتاژ و تولید قطعات، نیاز به واردات کاهش یافت و محصولات داخلی جایگزین تراکتورهای رومانی شدند.
اهمیت و ماندگاری
نقش کلیدی در مکانیزاسیون:
تراکتورهای رومانی نقش بسیار مؤثری در گسترش تولید و استفاده از تراکتور در ایران و در نتیجه مکانیزاسیون کشاورزی داشتند.
ماندگاری در بازار:
حتی تا به امروز، مدلهای قدیمی تراکتور رومانی همچنان قابل استفاده و مشاهده هستند که نشاندهنده کیفیت بالای تولید این ماشینآلات است.